Táo bón kéo dài ở trẻ: Có thể dẫn đến suy dinh dưỡng

Táo bón là rối loạn tiêu hóa thường gặp tại trẻ. Trẻ bị táo bón thường có biểu hiện: ậm ạch, đầy bụng, mệt mỏi, nhăn nhó khó chịu, ngủ kém, biếng ăn, đi phân khô, rắn, số lượng ít, giữa hai lần đi cách nhau từ 3 - 4 ngày. Tùy theo nguyên do cần được cố gắng chế độ dinh dưỡng hoặc điều trị, không để trẻ bị táo bón kéo dài, có thể dẫn đến suy dinh dưỡng, ảnh hưởng đến sức khỏe và sự nâng cao trưởng của trẻ.

Nguyên nhân gây táo bón tại trẻ

Có hai nguyên do căn bản gây nên tình trạng táo bón ở trẻ:

Do tổn thương thực thể tại đường tiêu hóa: Thường chỉ chiếm 5% trong các nguyên nhân gây táo bón, bao gồm: các dị tật bẩm sinh như: phình lớn đại tràng, bệnh suy giáp trạng. Khi mắc các bệnh này, trẻ thường bị táo bón rất sớm từ ngay sau lúc sinh. Ngoài ra, còn do trẻ bị hẹp ruột, hẹp hậu môn, nứt hậu môn, nên đi tiêu bị đau, gây co thắt hậu môn.

Nguyên nhân cơ năng: Chủ yếu là do sai lầm trong chính sách ăn uống, cho trẻ uống ít nước dẫn tới thiếu nước, ăn quá nhiều chất đạm, ít chất xơ (ăn ít rau xanh, quả chín, ăn canh chỉ ăn nước không ăn rau), pha sữa không chuẩn theo công thức (quá đặc), ăn chưa đủ vào số lượng hàng ngày. Trẻ bú sữa bò dễ bị táo bón hơn bú sữa mẹ. Mẹ bị táo bón, con bú sữa mẹ cũng dễ bị táo bón.

Ngoài ra còn một số nguyên nhân khác có thể gây táo bón ở trẻ như ảnh hưởng của việc sử dụng các loại thuốc kháng sinh, thuốc ho… khi trẻ ốm. Hoặc do nhân tố tâm lý, nhất là trẻ nhỏ ở lứa tuổi mẫu giáo, trẻ hay nhịn đại nhân tiện do sợ bẩn, ngại xin phép cô giáo,…

Khi trẻ có biểu hiện táo bón liên tục hoặc kéo dài, cha mẹ cần đưa trẻ đến khám tại các cửa hàng y tế chuyên khoa tiêu hóa.

Cải thiện tình trạng táo bón ở trẻ

Khi trẻ có biểu hiện táo bón thường xuyên hoặc kéo dài, cha mẹ cần đưa trẻ đến khám ở các cơ sở y tế chuyên khoa tiêu hóa. Đối với nguyên nhân do tổn thương thực thể tại đường tiêu hóa bác sĩ có chỉ định điều trị phù hợp. Đối với các nguyên do khác như do chính sách ăn uống chưa phù hợp, tâm lý, sử dụng thuốc, cha mẹ cần cần thay đổi cách chăm sóc dinh dưỡng cho trẻ cũng như hướng dẫn trẻ có thói quen đại nhân thể đúng giờ, không vội vàng đi không hết phân hoặc ngồi bô quá lâu, lúc muốn đi đại nhân tiện không nên sợ bẩn hoặc ngại không xin phép cô giáo đi vệ sinh,…

Cải thiện chế độ dinh dưỡng cho trẻ: Ở trẻ còn bú cần cho trẻ bú đủ nhu cầu trong ngày, cho trẻ uống thêm nước. Nếu mẹ bị táo bón trong khi cho con bú cũng phải điều trị táo bón ở mẹ. Ở trẻ ăn dặm ăn đủ nhu cầu, bữa ăn đa dạng mang đến đủ đạm, chất xơ (rau xanh như rau giền, rau lang, rau mồng tơi, khi nấu bột, cháo cần xay nhỏ lấy cả nước lẫn rau hoặc băm nhỏ; các quả chín như chuối tiêu, đu đủ, cam quýt…), uống đủ nước. Ở trẻ lứa tuổi mẫu giáo hoặc to hơn ngoài việc đem tới đầy đủ chất dinh dưỡng, nâng cao cường chất xơ trong rau quả trên, uống đủ nước, nên cho trẻ ăn thêm sữa chua để kích thích tiêu hóa.

BS. Thu Lan